Skip to content

Volgens het proces-verbaal verklaarde Ed Hoornik bij het verhoor “dat hij onbewust over een brief van Zweers met Hoogterp gesproken heeft”

februari 10, 2018

juli 19, 2013

Volgens het proces-verbaal verklaarde Ed Hoornik bij het verhoor “dat hij onbewust over een brief van Zweers met Hoogterp gesproken heeft”.

In de uitspraak van de Commissie over de oude garde van het Handelsblad werd het blijven schrijven in een genazificeerde krant afgekeurd; de inhoud van de bijdragen kwam verder niet ter sprake. Bij Hoornik werd zijn rol als opmaker en collega in ogenschouw genomen.

De Commissie bleek over onvoldoende bewijs te beschikken om in bepaalde gevallen iemand voor de opmaak aansprakelijk te stellen.

Over Hoorniks oncollegiaal gedrag was de Commissie niet te spreken: “betrokkene heeft voorts een weinig gelukkige rol gespeeld bij het (…) door, loslippigheid ter kennis van betrokkene Hoogterp brengen van feiten betreffende antiduitsche en antinazistische instelling van collega’s, waardoor deze moeilijkheden hadden kunnen krijgen”.

Uiteindelijk oordeelde de Commissie: “Alles tezamen genomen is er echter geen voldoende grond om dezen betrokkene eene ontzetting op te leggen”.

DE GROENE AMSTERDAMMER. 5-1-2012

Annemiek H.

(…) het gros van de Nederlandse journalistiek werkte door (tijdens WO II) , collectief ingelijfd bij de Kultuurkamer. Zo ook Ed Hoornik, als kunstredacteur van het door een S.S.-er geleide Algemeen Handelsblad.

Voor zijn krant interviewde hij (Hoornik) NSB kopstukken, die hij dan als “zuiveren Nederlander” typeerde, om ze vervolgens hun gif te laten spuien.

Door een speling van het noodlot werd Ed Hoornik na de oorlog als slachtoffer gezien.

(…) Hoornik belandde als gevangene in Dachau, door een misverstand.

Zijn collega schrijver Harry Mulisch zei daarover in 2007:

Hoornik heeft geboft dat hij in Dachau terecht is gekomen-per ongeluk, want Dachau werd Hoorniks toegangskaaartje tot het kunstreacteurschap van Vrij Nederland. Niemand leek zich Hoorniks besmette Algemeen Handelsblad stukken te herinneeren, ook Mulisch niet.

Bijeenkomsten bij Ed. Hoornik in de jaren vijftig waren legendarisch. Hoornik (…)bevriend met Achterberg. In een sfeer van vrijheid, drank, poëzie en nieuwe kunstopvattingen werden Bernlef en Schippers, toen amper twintig, in de kring opgenomen.

Beeld en geluid: Mulisch haalt herinneringen op aan de literaire avonden bij Ed Hoornik, waar de schrijver Jan Hein Donner leerde kennen. “De drank vloeide daar ter dikte van een menselijke arm in die kelen van die mensen. (…) Wel is daar uit voortgekomen, uit die vriendenkring, de latere Gidsredactie”.

Vanaf de opening in 1940 trok café Eylders in de Lange Leidsedwarsstraat vele anti-fascistische artistiekelingen, onder wie Ed. Hoornik, (…)

Bezetting mei 1969 Maagdenhuis te Amsterdam imitatie van de Parijse studenten rellen 1968 onder leiding van extreem linkse agitators moet natuurlijk door de langharige UVA studenten worden nagdaan een jaar later.

.(…)stond tegen de pui van de latere boekhandel Scheltema, naast Ed. Hoornik en diens dochter – (…) ik keek nogal tegen hem op – en we schreeuwden onze kelen schor: ‘Fascisten’ was toen de gebruikelijke term om het gezag te tergen. Ook de bejaarde Hoornik scandeerde het ‘wij gaan door met de strijd’, maar enkele maanden nadien overleed hij en werden de bezetters als ‘raddraaiers’ door de rechter boetes en straffen opgelegd.

EPILOOG:

Jac. Van Hattum heeft het karakter van Ed Hoornik samen gevat in de treffende one liner: Hoornik heeft als een rinoceros alles om zich heen plat getrapt. (Zie Piet Calis “Literaire vriendschappen en andere misverstanden” pag. 52)

Hoornik miste de aansluiting bij de Vijftigers die een totale breuk forceerden met de romantische inhoudsloze poëzie van hun voorgangers. (Zie Piet Calis “Literaire vriendschappen en andere misverstanden” pag. 297)

Het opportunisme van Hoornik wordt nog eens duidelijk in het door hem ontslaan van de redacteuren van De Gids omdat hij van mening was dat de jongere garde waaronder Mulisch “verder zou komen” dan Van Groningen, Van Duinkerken en Emmy van Lokhorst. Toen haalde hij Mulisch, Brugsma, Lammers en Constandse in de redactie.

Juli 1941: Overname Algemeen Handelsblad door de NSB. Joodse journalisten ontslagen. Een aantal journalisten namen uit solidariteit ontslag met hun Joodse collegas. Opportunist Hoornik niet.

Quotes uit “Staande op een ruïne van het trotse luchtkasteel”. Boven A.P. een Groningse tegenhanger van Criterium door Sjoerd van Faassen.

“Hoornik slaagde er in 1940 in uitg. Stols en Querido tegen elkaar uit te spelen. Het is tekenend voor de ambitie van Hoornik. Hij verwerft een centrale plaats en bouwt een enorme machtspositie op.

Brief uitgever Stols 24 februari 1940: “Pas op voor éénzijdige voorlichting door Eddy Hoornik”.

Dichter Lehman, fel anti-Hoornik, samensteller bundel “Stille opmars. Verzen van een nieuwe generatie” klaagt bij Stols januari 1941 over de sleutelpositie van Hoornik. (…)

Pierre Dubois, sept/nov. Aflevering tijdschrift Klaverdrie (…)Hoornik er nooit een stand punt op na heeft gehouden, hij liet zich zo maaar wat drijven op wat de wind aan bracht.

(…) aanvechtbare of meer diepzinnig schijnende dan werkelijk diepe opstellen en artikelen over poëzie wijzen dit onomstotelijk uit (…) (pag. 652)

Reinold Kuipers , april 1941, weerzin tegen Hoornik. Kuipers weigert mee te werken aan bloemlezingen van Hoornik samen.

  1. Marja (Afwijzende houding tov. Hoornik): “Wel, iedereen is anti-Hoornik, circulaire “De Handschoen” 24 okt. 1941 (…) wij jongeren, gebonden door een negatie anti- Hoornik.

(wordt vervolgd)

From → Zonder categorie

Geef een reactie

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: